Luật Thủ đô (sửa đổi): “Liều thuốc bổ” để Thủ đô đủ thẩm quyền, trách nhiệm giải quyết các công việcTheo dự kiến chương trình, tại đợt 2 của Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI, Quốc hội sẽ biểu quyết thông qua Luật Thủ đô (sửa đổi). Đây là một dự án Luật rất quan trọng, thu hút sự quan tâm, đóng góp ý kiến của nhiều đại biểu Quốc hội. Qua thảo luận, các đại biểu cơ bản tán thành với các nội dung của dự thảo Luật. Có đại biểu bày tỏ hy vọng rằng Luật Thủ đô (sửa đổi) được thông qua tại kỳ họp này sẽ là một “liều thuốc bổ” cho “trái tim” đủ khỏe để Thủ đô đảm bảo đủ thẩm quyền, trách nhiệm để giải quyết các công việc, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới.Phát biểu tại phiên thảo luận ở hội trường của Quốc hội về dự án Luật, Đại biểu Nguyễn Minh Tâm (đoàn Quảng Trị) bày tỏ đồng tình với cách tiếp cận theo hướng trao quyền mạnh hơn, phân quyền toàn diện hơn, trách nhiệm giải trình rõ ràng hơn trong giải quyết thủ tục hành chính.
Theo đại biểu, đây cũng chính là việc thể chế hóa chủ trương của Đảng tại Nghị quyết số 02-NQ/TW và Nghị quyết số 66-NQ/TW của Bộ Chính trị về tăng cường phân cấp, phân quyền tối đa theo phương châm “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”, cắt giảm các thủ tục hành chính bất hợp lý, phù hợp với tình hình thực tiễn.
Bày tỏ đồng tình với nhiều nội dung của dự thảo Luật quy định về chính sách thu hút đầu tư, ưu đãi và hỗ trợ đầu tư phát triển doanh nghiệp, đại biểu đánh giá, về tổng thể, dự thảo Luật đã xây dựng theo yêu cầu quan điểm mới về lập pháp, đẩy mạnh phân quyền.
Đồng thời, bám sát chủ trương, đường lối của Đảng theo Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XIV, các Nghị quyết Chiến lược của Bộ Chính trị.
Các quy định về thu hút, ưu đãi, hỗ trợ đầu tư cũng như phát triển doanh nghiệp tại dự thảo Luật hoàn toàn phù hợp với yêu cầu và về việc xác lập mô hình tăng trưởng của Thủ đô trên cơ sở lấy tri thức khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, nguồn lực văn hóa, nguồn nhân lực chất lượng cao làm động lực trung tâm, là yếu tố then chốt tạo đột phá về năng suất, chất lượng tăng trưởng và sức cạnh tranh. Tập trung xây dựng Thủ đô trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo, công nghệ và dịch vụ giá trị cao với các chính sách hỗ trợ đột phá, phát huy vai trò dẫn dắt của quốc gia, từng bước nâng tầm khu vực và quốc tế.
Đại biểu Nguyễn Minh Tâm cũng cho rằng, việc giao thẩm quyền trong HĐND, UBND TP như dự thảo Luật thể hiện rõ tinh thần phân cấp, phân quyền triệt để, toàn diện cho Thủ đô.
“Hà Nội là trái tim của cả nước, trái tim có khỏe thì cơ thể mới khỏe. Do đó, tôi cũng hy vọng rằng Luật Thủ đô được thông qua tại kỳ họp này sẽ là một liều thuốc bổ cho trái tim đủ khỏe để Thủ đô đảm bảo đủ thẩm quyền, trách nhiệm để giải quyết các công việc đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới”, đại biểu nói.
Đại biểu Trịnh Xuân An (đoàn Đồng Nai) cũng khẳng định hoàn toàn đồng tình với chủ trương phân cấp, phân quyền, trao quyền một cách triệt để cho Thủ đô Hà Nội để tiếp tục phát triển trong thời gian tới; cho rằng tư tưởng này sẽ là tiền đề để các địa phương sắp tới đây, nhất là các đô thị đặc biệt, các TP trực thuộc Trung ương sẽ tiếp tục được trao quyền, phân quyền như tinh thần của Luật.
Qua nghiên cứu dự thảo Luật, đại biểu nhấn mạnh điểm “rất nổi bật và mang tính đột phá” trong tư duy lập pháp lần này, đó là lần đầu tiên Quốc hội trao một khối lượng thẩm quyền rất lớn cho chính quyền đô thị Thủ đô và trung tâm của sự phân quyền, trao quyền đó là HĐND TP Hà Nội.
“Rà soát toàn bộ dự thảo Luật cho thấy HĐND TP được giao trên 130 thẩm quyền, đầu việc, nhiệm vụ trải rộng trên hầu hết tất cả các lĩnh vực, từ bộ máy công vụ, quy hoạch đô thị, đầu tư, tài chính, khoa học, công nghệ, đặc biệt là trao cho HĐND được ban hành cơ chế đặc thù và thí điểm rất nhiều chính sách mới. Có thể nói, HĐND TP Hà Nội trong dự thảo Luật này không còn là HĐND của một địa phương theo mô hình truyền thống mà đang được định vị trở thành một thiết chế hoạch định chính sách và kiến tạo thể chế ở cấp độ rất cao”, đại biểu nói.
Nhìn nhận đây là một hướng đi rất là đúng, đại biểu Trịnh Xuân An chỉ ra, muốn Thủ đô thực sự phát triển nhanh, bền vững, tiên phong dẫn dắt cả nước thì không thể tiếp tục quản trị bằng tư duy thông thường, bằng cơ chế phụ thuộc vào các quy định của Trung ương mà phải mạnh dạn trao quyền, trao không gian sáng tạo thể chế, trao quyền quyết lớn cho Thủ đô.
Tuy nhiên, đại biểu Trịnh Xuân An cũng nhận định, vấn đề đặt ra là khi quyền lực được trao đi rất mạnh thì thiết chế thực hiện quyền lực đó phải được nâng cấp, phải thực sự xứng đáng.
“Nếu vẫn giữ nguyên mô hình tổ chức, nhân sự, phương thức hoạt động của HĐND như một HĐND cấp tỉnh thông thường, trong khi lại trao cho HĐND Thủ đô một khối lượng công việc như của một cơ quan lập pháp đô thị thì rất khó bảo đảm được chất lượng quyết nghị, thẩm định và giám sát, đặc biệt là việc kiểm soát quyền lực”, đại biểu nói.
Để HĐND TP Hà Nội thực hiện tốt được các quyền lực đước giao, theo đại biểu, cần phải đồng thời thiết kế ngay trong luật, trong các văn bản triển khai một số nhóm nội dung, bao gồm cho phép HĐND được nâng tỷ lệ đại biểu Quốc hội chuyên trách và có bộ máy đầy đủ.
“Hiện nay, HĐND TP Hà Nội mới có 5 ban chuyên trách, tôi cho rằng cần phải linh hoạt trong việc tổ chức các ban này. Với cấu phần liên quan đến quốc phòng, an ninh và phần bảo vệ Thủ đô trong tình hình mới, Thủ đô hoàn toàn có thể có ban về quốc phòng, an ninh và đối ngoại. Hoặc có thể linh hoạt hơn trong việc thiết kế các ban chuyên trách”, đại biểu kiến nghị.
Đồng thời, đại biểu Trịnh Xuân An cũng cho rằng phải tăng mạnh năng lực của bộ máy tham mưu, giúp việc và phản biện chính sách cho HĐND TP; bởi, một HĐND được giao quyền làm chính sách mà không có đội ngũ chuyên gia, bộ máy nghiên cứu, phân tích chính sách đủ mạnh thì rất khó vận hành.
“Để thiết lập cơ chế kiểm soát quyền lực chặt chẽ hơn, với các nghị quyết đặc thù của TP, đặc biệt là các nghị quyết, các nội dung khác với quy định của Trung ương hoặc mang tính thí điểm để vừa bảo đảm tính năng động, sáng tạo, vừa dự tính thống nhất của hệ thống pháp luật thì cần phải có những cơ chế để cho HĐND TP chủ động trong việc kiểm soát, giám sát và thực hiện chức năng kiểm soát của mình”, đại biểu nhấn mạnh.
Tường Minh
Luật Thủ đô (sửa đổi): “Liều thuốc bổ” để Thủ đô đủ thẩm quyền, trách nhiệm giải quyết các công việc
14/04/2026
Theo dự kiến chương trình, tại đợt 2 của Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI, Quốc hội sẽ biểu quyết thông qua Luật Thủ đô (sửa đổi). Đây là một dự án Luật rất quan trọng, thu hút sự quan tâm, đóng góp ý kiến của nhiều đại biểu Quốc hội. Qua thảo luận, các đại biểu cơ bản tán thành với các nội dung của dự thảo Luật. Có đại biểu bày tỏ hy vọng rằng Luật Thủ đô (sửa đổi) được thông qua tại kỳ họp này sẽ là một “liều thuốc bổ” cho “trái tim” đủ khỏe để Thủ đô đảm bảo đủ thẩm quyền, trách nhiệm để giải quyết các công việc, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới.
Phát biểu tại phiên thảo luận ở hội trường của Quốc hội về dự án Luật, Đại biểu Nguyễn Minh Tâm (đoàn Quảng Trị) bày tỏ đồng tình với cách tiếp cận theo hướng trao quyền mạnh hơn, phân quyền toàn diện hơn, trách nhiệm giải trình rõ ràng hơn trong giải quyết thủ tục hành chính.
Theo đại biểu, đây cũng chính là việc thể chế hóa chủ trương của Đảng tại Nghị quyết số 02-NQ/TW và Nghị quyết số 66-NQ/TW của Bộ Chính trị về tăng cường phân cấp, phân quyền tối đa theo phương châm “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”, cắt giảm các thủ tục hành chính bất hợp lý, phù hợp với tình hình thực tiễn.
Bày tỏ đồng tình với nhiều nội dung của dự thảo Luật quy định về chính sách thu hút đầu tư, ưu đãi và hỗ trợ đầu tư phát triển doanh nghiệp, đại biểu đánh giá, về tổng thể, dự thảo Luật đã xây dựng theo yêu cầu quan điểm mới về lập pháp, đẩy mạnh phân quyền.
Đồng thời, bám sát chủ trương, đường lối của Đảng theo Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XIV, các Nghị quyết Chiến lược của Bộ Chính trị.
Các quy định về thu hút, ưu đãi, hỗ trợ đầu tư cũng như phát triển doanh nghiệp tại dự thảo Luật hoàn toàn phù hợp với yêu cầu và về việc xác lập mô hình tăng trưởng của Thủ đô trên cơ sở lấy tri thức khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, nguồn lực văn hóa, nguồn nhân lực chất lượng cao làm động lực trung tâm, là yếu tố then chốt tạo đột phá về năng suất, chất lượng tăng trưởng và sức cạnh tranh. Tập trung xây dựng Thủ đô trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo, công nghệ và dịch vụ giá trị cao với các chính sách hỗ trợ đột phá, phát huy vai trò dẫn dắt của quốc gia, từng bước nâng tầm khu vực và quốc tế.
Đại biểu Nguyễn Minh Tâm cũng cho rằng, việc giao thẩm quyền trong HĐND, UBND TP như dự thảo Luật thể hiện rõ tinh thần phân cấp, phân quyền triệt để, toàn diện cho Thủ đô.
“Hà Nội là trái tim của cả nước, trái tim có khỏe thì cơ thể mới khỏe. Do đó, tôi cũng hy vọng rằng Luật Thủ đô được thông qua tại kỳ họp này sẽ là một liều thuốc bổ cho trái tim đủ khỏe để Thủ đô đảm bảo đủ thẩm quyền, trách nhiệm để giải quyết các công việc đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới”, đại biểu nói.
Đại biểu Trịnh Xuân An (đoàn Đồng Nai) cũng khẳng định hoàn toàn đồng tình với chủ trương phân cấp, phân quyền, trao quyền một cách triệt để cho Thủ đô Hà Nội để tiếp tục phát triển trong thời gian tới; cho rằng tư tưởng này sẽ là tiền đề để các địa phương sắp tới đây, nhất là các đô thị đặc biệt, các TP trực thuộc Trung ương sẽ tiếp tục được trao quyền, phân quyền như tinh thần của Luật.
Qua nghiên cứu dự thảo Luật, đại biểu nhấn mạnh điểm “rất nổi bật và mang tính đột phá” trong tư duy lập pháp lần này, đó là lần đầu tiên Quốc hội trao một khối lượng thẩm quyền rất lớn cho chính quyền đô thị Thủ đô và trung tâm của sự phân quyền, trao quyền đó là HĐND TP Hà Nội.
“Rà soát toàn bộ dự thảo Luật cho thấy HĐND TP được giao trên 130 thẩm quyền, đầu việc, nhiệm vụ trải rộng trên hầu hết tất cả các lĩnh vực, từ bộ máy công vụ, quy hoạch đô thị, đầu tư, tài chính, khoa học, công nghệ, đặc biệt là trao cho HĐND được ban hành cơ chế đặc thù và thí điểm rất nhiều chính sách mới. Có thể nói, HĐND TP Hà Nội trong dự thảo Luật này không còn là HĐND của một địa phương theo mô hình truyền thống mà đang được định vị trở thành một thiết chế hoạch định chính sách và kiến tạo thể chế ở cấp độ rất cao”, đại biểu nói.
Nhìn nhận đây là một hướng đi rất là đúng, đại biểu Trịnh Xuân An chỉ ra, muốn Thủ đô thực sự phát triển nhanh, bền vững, tiên phong dẫn dắt cả nước thì không thể tiếp tục quản trị bằng tư duy thông thường, bằng cơ chế phụ thuộc vào các quy định của Trung ương mà phải mạnh dạn trao quyền, trao không gian sáng tạo thể chế, trao quyền quyết lớn cho Thủ đô.
Tuy nhiên, đại biểu Trịnh Xuân An cũng nhận định, vấn đề đặt ra là khi quyền lực được trao đi rất mạnh thì thiết chế thực hiện quyền lực đó phải được nâng cấp, phải thực sự xứng đáng.
“Nếu vẫn giữ nguyên mô hình tổ chức, nhân sự, phương thức hoạt động của HĐND như một HĐND cấp tỉnh thông thường, trong khi lại trao cho HĐND Thủ đô một khối lượng công việc như của một cơ quan lập pháp đô thị thì rất khó bảo đảm được chất lượng quyết nghị, thẩm định và giám sát, đặc biệt là việc kiểm soát quyền lực”, đại biểu nói.
Để HĐND TP Hà Nội thực hiện tốt được các quyền lực đước giao, theo đại biểu, cần phải đồng thời thiết kế ngay trong luật, trong các văn bản triển khai một số nhóm nội dung, bao gồm cho phép HĐND được nâng tỷ lệ đại biểu Quốc hội chuyên trách và có bộ máy đầy đủ.
“Hiện nay, HĐND TP Hà Nội mới có 5 ban chuyên trách, tôi cho rằng cần phải linh hoạt trong việc tổ chức các ban này. Với cấu phần liên quan đến quốc phòng, an ninh và phần bảo vệ Thủ đô trong tình hình mới, Thủ đô hoàn toàn có thể có ban về quốc phòng, an ninh và đối ngoại. Hoặc có thể linh hoạt hơn trong việc thiết kế các ban chuyên trách”, đại biểu kiến nghị.
Đồng thời, đại biểu Trịnh Xuân An cũng cho rằng phải tăng mạnh năng lực của bộ máy tham mưu, giúp việc và phản biện chính sách cho HĐND TP; bởi, một HĐND được giao quyền làm chính sách mà không có đội ngũ chuyên gia, bộ máy nghiên cứu, phân tích chính sách đủ mạnh thì rất khó vận hành.
“Để thiết lập cơ chế kiểm soát quyền lực chặt chẽ hơn, với các nghị quyết đặc thù của TP, đặc biệt là các nghị quyết, các nội dung khác với quy định của Trung ương hoặc mang tính thí điểm để vừa bảo đảm tính năng động, sáng tạo, vừa dự tính thống nhất của hệ thống pháp luật thì cần phải có những cơ chế để cho HĐND TP chủ động trong việc kiểm soát, giám sát và thực hiện chức năng kiểm soát của mình”, đại biểu nhấn mạnh.
Tường Minh