Cần có chính sách để thu hút người giỏi tham gia làm luật sư công
Trình bày dự thảo Tờ trình, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú nhấn mạnh, việc ban hành Nghị quyết tạo cơ sở pháp lý cho việc thực hiện thí điểm chế định luật sư công, trên cơ sở kết quả thí điểm có thể thực hiện chính thức chế định luật sư công trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, nhằm nâng cao hiệu quả trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan nhà nước, cơ quan, tổ chức thuộc hệ thống chính trị, quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước trong doanh nghiệp nhà nước, đáp ứng yêu cầu của cải cách tư pháp và cuộc cách mạng về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị.
Việc thực hiện thí điểm chế định luật sư công được thực hiện tại Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp, Bộ Công Thương, Bộ Ngoại giao, Bộ Nông nghiệp và Môi trường; UBND các tỉnh, TP Hà Nội, TTP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, Quảng Ninh, Khánh Hòa, Lâm Đồng, Đồng Nai, Bắc Ninh và doanh nghiệp nhà nước.
Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú. (Ảnh trong bài: C.T)
Tiêu chuẩn của luật sư công là cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan Quân đội nhân dân, sĩ quan Công an nhân dân, người làm việc trong doanh nghiệp nhà nước; có tư tưởng chính trị vững vàng, đạo đức nghề nghiệp trong sáng, liêm chính; có đủ tiêu chuẩn luật sư để được cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư theo quy định của Luật Luật sư và có ít nhất 5 năm kinh nghiệm làm việc trong lĩnh vực pháp luật hoặc kinh nghiệm tranh tụng, tư vấn pháp luật hoặc giải quyết vụ việc pháp lý.
Theo lý giải của Chính phủ, công việc của luật sư công đòi hỏi trình độ chuyên môn cao, cần phải có chính sách để thu hút người giỏi tham gia. Do đó, xét về đặc thù công việc, việc có cơ chế đặc thù, chế độ ưu đãi vượt trội mới có thể thu hút được nguồn nhân lực chất lượng cao (bao gồm cả đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học, luật sư, luật gia …) tham gia đội ngũ luật sư công là cần thiết. Do vậy, dự thảo Nghị quyết quy định luật sư công được hưởng hỗ trợ hằng tháng bằng 100% mức lương theo hệ số lương hiện hưởng và các chế độ, chính sách khác, tương tự như đối với công chức, viên chức, sĩ quan thuộc lực lượng vũ trang có vị trí việc làm xây dựng pháp luật, pháp chế theo Nghị quyết số 197/2025/QH15.
Ngoài ra, trong thời gian trực tiếp tham gia giải quyết vụ việc, luật sư tham gia giải quyết vụ việc có tính chất pháp lý theo quy định tại Điều 11 của Nghị quyết, luật sư công được thanh toán chi phí và được hưởng phụ cấp vụ việc trả cho 1 buổi làm việc của luật sư công là 0,5 lần mức lương cơ sở do Chính phủ quy định.
Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu.
Báo cáo thẩm tra dự thảo Nghị quyết, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu cho biết, Thường trực Ủy ban tán thành với phạm vi điều chỉnh của dự thảo Nghị quyết như đề xuất của Chính phủ.
Thảo luận về nội dung này, các đại biểu bày tỏ thống nhất cao với sự cần thiết ban hành Nghị quyết, với nội dung dự thảo Nghị quyết, thống nhất đánh giá dự thảo đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét, thông qua theo quy trình 1 kỳ họp tại Kỳ họp thứ Nhất.
Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định.
Kết luận phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá cao công tác chuẩn bị hồ sơ. Để hoàn thiện hồ sơ, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định đề nghị Chính phủ và Bộ Tư pháp báo cáo rõ hơn đối tượng áp dụng là không bao gồm doanh nghiệp Nhà nước; làm rõ quy định về tiêu chuẩn, nguồn lực, nhiệm vụ và điều kiện bảo đảm; giải thích rõ việc không làm tăng biên chế; tập trung tuyển chọn nhân sự có chất lượng để cấp chứng chỉ hành nghề ngay; bổ sung quy định chuyển tiếp cho các vụ việc đang thực hiện khi Nghị quyết hết hiệu lực…
Chính phủ lý giải mức phụ cấp 300% cho người giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế
Cùng ngày, Ủy ban Thường vụ Quốc hội nghe đại diện Chính phủ báo cáo; cho ý kiến vào việc tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế phối hợp, chính sách đặc thù nâng cao hiệu quả phòng ngừa và giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế. Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng điều hành phiên họp.
Thay mặt Chính phủ trình bày dự thảo báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế phối hợp, chính sách đặc thù nâng cao hiệu quả phòng ngừa và giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú cho biết: Về chế độ, chính sách cho người làm công tác phòng ngừa và giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế, có ý kiến cho rằng mức phụ cấp tăng thêm (tối đa 300% đối với công chức của Cơ quan đại diện pháp lý và 100% đối với các đối tượng khác) là tương đối cao so với mặt bằng chung hiện nay.
Cũng có ý kiến cho rằng, dự thảo có sự phân biệt đáng kể về mức hưởng và điều kiện áp dụng giữa Cơ quan đại diện pháp lý và các Bộ, ngành, địa phương. Cần làm rõ tiêu chí, căn cứ xác định để đảm bảo công bằng, tránh chênh lệch lớn. Phạm vi đối tượng còn tương đối rộng, cần làm rõ tiêu chí xác định, điều kiện áp dụng và cơ chế kiểm soát để tránh lạm dụng, đảm bảo đúng đối tượng và mức độ tham gia thực tế.
Quang cảnh phiên họp.
Theo giải trình của Chính phủ, các mức đề xuất đã được quy định trong các Nghị quyết hiện nay của Quốc hội (như Nghị quyết số 179/2025/QH15, Nghị quyết 250/2025/QH15). Việc xác định nhân sự dựa trên chuyên gia có trình độ cao và tính chất công việc không đồng nhất, tùy thuộc vào vai trò, chức năng của từng cơ quan.
Chính phủ nhận thấy nếu chỉ áp dụng cho “công chức có vị trí việc làm giải quyết tranh chấp” thì chưa đảm bảo công bằng cho những người thường xuyên làm việc này tại Cơ quan đại diện pháp lý. Trong thời gian giải quyết vụ việc, áp lực về khối lượng, tính chất phức tạp và tiến độ là rất lớn.
Để đảm bảo thu hút, giữ chân và động viên những người làm công tác này, cơ quan chủ trì soạn thảo và cơ quan chủ trì thẩm tra đã thống nhất chỉnh lý Điều 18 của dự thảo Nghị quyết như sau:
"Người trực tiếp tham gia giải quyết vụ việc tranh chấp đầu tư quốc tế tại Cơ quan đại diện pháp lý và Cơ quan chủ trì được hưởng hỗ trợ hằng tháng không quá 300% mức lương theo hệ số lương hiện hưởng (không bao gồm phụ cấp) đối với thời gian tham gia trực tiếp giải quyết vụ việc tranh chấp đầu tư quốc tế (khoản 3 Điều 18 của dự thảo Nghị quyết)”.
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi.
Trình bày báo cáo ý kiến của Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, Chủ nhiệm Phan Văn Mãi cho biết, đa số Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính tán thành với việc chỉnh lý như trên nhằm bảo đảm tính công bằng, phù hợp với thực tiễn và đúng đối tượng, đúng mức độ tham gia thực tế.
Tuy nhiên, cũng có ý kiến không đồng ý việc mở rộng đối tượng được hưởng phụ cấp tăng thêm hàng tháng 300% mức lương như tại dự thảo Nghị quyết. Việc áp dụng các chính sách này cần được sự cho phép của cấp có thẩm quyền và đánh giá tác động cụ thể đến chi ngân sách nhà nước và công bằng với các ngành, lĩnh vực khác.
Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng.
Kết luận vấn đề này, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng đánh giá báo cáo tiếp thu, chỉnh lý, giải trình của Chính phủ đã nêu rất rõ.
Nhấn mạnh rằng, dự thảo Nghị quyết sẽ được trình Quốc hội xem xét thông qua tại phiên họp ngày 23/4, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng đề nghị Chính phủ chỉ đạo cơ quan chủ trì soạn thảo và các cơ quan hữu quan nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, ý kiến của Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính, rà soát hoàn thiện dự thảo Nghị quyết và báo cáo tiếp thu, giải trình chỉnh lý dự thảo Nghị quyết thật thấu đáo.
|
Chính phủ giải trình quy định ngừng cấp điện, nước với công trình vi phạm
Báo cáo giải trình về quy định liên quan đến việc ngừng cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh để bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn thành phố Hà Nội trong trường hợp cần thiết, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú cho biết, quy định này được kế thừa từ Luật Thủ đô năm 2024, có nội hàm bao gồm cả đối tượng là cá nhân và tổ chức, đơn vị, cũng phù hợp với quy định liên quan trong pháp luật dân sự. Biện pháp này cần quy định ngay trong Luật do có tính chất hạn chế quyền công dân.
Báo cáo ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) của Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội do Chủ nhiệm Phan Chí Hiếu trình bày cho thấy, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cơ bản nhất trí với các định hướng lớn cũng như nhiều nội dung giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật.
Kết luận phần thảo luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ghi nhận sự phối hợp giữa cơ quan chủ trì soạn thảo, cơ quan chủ trì thẩm tra và TP Hà Nội trong việc khẩn trương tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội, xây dựng báo cáo tiếp thu, giải trình với dung lượng 37 trang. Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản nhất trí với cách tiếp thu, giải trình và những nội dung lớn của dự thảo Luật.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Chính phủ chỉ đạo cơ quan chủ trì soạn thảo phối hợp chặt chẽ với Ủy ban Pháp luật và Tư pháp, TP Hà Nội để tiếp tục rà soát, nghiên cứu, tiếp thu tối đa ý kiến hợp lý trong báo cáo của Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp, ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội để hoàn thiện báo cáo tiếp thu, chỉnh lý, giải trình một cách đầy đủ, thuyết phục hơn trước khi trình Quốc hội xem xét, thông qua. |